https://saglikolsun.net/wp-content/uploads/2018/12/Pnömotoraks-nedir.jpg
HASTALIKLAR

Pnömotoraks Nedir? Tedavisi nedir? Akciğer Sönmesi…

Pnömotoraks nedir? Çeşitli nedenlerden dolayı plevral boşluğa hava girmesidir. Pnömotoraks, özellikle göğüs bölgesine etki eden travmalar sonrası  sık karşılaşılan, tedavi edilmediği ciddi solunum sıkıntısına neden olan bir durumdur.  Plevra nedir? plevra, akciğerleri örten ve göğüs boşluğunu çevreleyen 2 katlı ince bir zardır. Bu 2 kattan oluşan plevral zarlar arasındaki boşluğa ise plevral aralık denir.  Plevral aralıkta normalde 5 – 10 ml sıvı bulunur fakat hava bulunmaz.  Çeşitli nedenlerden dolayı bu aralığa giren hava akciğerlere basınç yaparak onların sönmesine ve büzüşmesine neden olur. Bu yüzden halk arasında akciğer sönmesi olarak ta adlandırılmaktadır.

Akciğer sönmesi neden  oluşur?  Pnömotoraks ta plevral boşluğa hava girmesinin nedeni, paryetal veya viseral plevrada oluşan bir açıklıktan dolayı içeriye hava girmesi neden ile olabilmektedir. Bu açıklık çoğunlukla göğüs travması sonrası olabileceği gibi, akciğer basıncının artması sonrası plevral yırtılmalar sonucu da oluşabilmektedir. Plevral boşluğa dolan hava sonucu akciğer küçülerek  hava alışverişini yapamaz duruma gelmektedir. Bunun sonucunda ise hastanın bilinç düzeyi, solunum sayısı, derinliği gibi bulguları kötüleşmektedir.

https://saglikolsun.net/wp-content/uploads/2018/12/Pnömotoraks-nedir.jpg

Pnömotoraks Belirtileri Nelerdir?

  • Göğüs ağrısı: Zarar gören akciğerin bulunduğu tarafta şiddetli göğüs ağrısı oluşur.
  • Göğüste sıkışma hissi
  • Etkilenen taraftaki göğüs hareketlerinde azalma
  • Öksürük.
  • Hipotansiyon (Düşük tansiyon)
  • Sırt ve omuz ağrısı
  • Akciğer seslerinde azalma
  • Hızlı ve yüzeysel solunum
  • Soğuk soğuk terleme
  • Perifer bölgelerde hafif siyanoz (burun ucu, parmak uçları)
  • Taşikardi: Solunum sıkıntısına giren vücut, dokulara gerekli olan oksijenin gitmesi için savunma mekanizması olarak kalbin daha fazla atmasını sağlar. Bu yüzden hastada taşikardik (hızlı) bir ritim görülecektir.
  • Bilinç düzeyinde azalma: Kanda bulunan oksijen düzeyinin azalması sonucu hastnın bilinç düzeyinde bozulmalar meydana gelecektir.
  • Saturasyon seviyesinde azalma (kanda bulunan oksijen seviyesinin azalması)

Pnömotoraks (Akciğer sönmesi) Neden Olur?

Pnömotoraks, çoğunlukla künt veya delici bir göğüs travmasına bağlı olarak gelişebileceği gibi, akciğer basıncının artması sonrası plevral yırtılmalar sonucu da oluşabilmektedir. Ayrıca aşağıda belirttiğimiz bazı hastalıklardan kaynaklı pnömotoraks ta geşilebilir.

  • Göğüs bölgesine etki eden künt ve penetren travmalar
  • Şiddetli Astım atakları sonrası
  • Akciğerin kistik hastalığı
  • KOAH (Kronik Obstriktif Akciğer Hastalıkları)
  • Akciğer TBC (Tüberkiloz)
  • Şiddetli öksürük
  • Amfizem
  • Akciğer malign tümörleri
  • Göğüs bölgesine tedavi amaçlı yapılan müdahalelerin komplikasyonları
  • Akciğer apsesi
  • Özefagus (yemek borusu) rüptürü

Pnömotoraks çeşitleri Nelerdir?

  1. Kapalı pnömotoraks:

Plevral boşluğa geçen hava alveollerden veya bronşlardan geçer. Plevral aralıkta bulunan hava atmosfer havası olmadığından dolayı, basınç değişmez.

2. Açık Pnömotorks

Plevral boşluğa giren havanın atmosferden girmesi sonucu oluşur. Göğüsün iç çeperini çevreleyen viseral plevra zarının yırtılması sonucu dışarıdan içeriye doğru bir hava girişi olmaktadır. Bu hava girişi hastanın inspiryum olarak adlandırılan nefes alışı esnasında daha fazla olur.

3. Basınçlı (Tansiyon) Pnömotoraks

Basınçlı pnömotoraks durumunda, hastanın nefes aldığı anda yani inspiryum sırasında atmosferden içeri hava girer ve ekspiryum sırasında hava çıkışı olmaz. Bu yüzden dolayı plevral aralıkta ciddi bir basınç artışı meydana gelir. Bu basınç mediasteni karşı tarafa doğru iter ve büyük damarlara baskı yapar. Bunun sonucunda hastada ölümcül belirtiler meydana gelir ve hastanın tansiyon değerleri aniden düşer. Mediasten nedir? Göğüs kafesinin ortasında iki akceğer arasında kalan bölüme verilen isimdir.

Pnömotoraks tedavisi nasıl yapılır?

  • Öncelikle hastanın plevral aralığına hava girmesine neden olan bir açık yara, delk vb. varsa 3 tarafından kapatılır. Bu uygulama pnömotorakslı hastaya yhastane öncesi yapılması gereken önemli bir ilk yardım uygulamasıdır.
  • Hastanın solunum bulguları değerlendirilir ve gerekiyorsa endo trakeal entübasyon uygulaması yapılarak hastanın soluk yolu açıklığı sağlanmalıdır.
  • Hastanın kanaması varsa kanama durdurulmalıdır. Aksi halde hastada pnömotoraks ile birlikte hipovolemik şok tablosu da gelişebilir.
  • Plevral aralıktaki  havayı boşaltmanın en acil ve kısa yolu ise, iğne ile kapalı su altı drenajı uygulaması yapmaktır. Pnömotoraks tedavisinin en kısa sürede ve en etkin biçimde yapılması gerekmektedir.

 

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.